Szczątki bohatera Legionów Polskich wracają do ojczyzny

Zaangażowanie miejskich włodarzy

Na uroczystości pogrzebowe zapraszają burmistrz Miasta Jarosławia, Waldemar Paluch, dowódca Garnizonu Jarosławia, ppłk Wojciech Drapała, a także dyrektor Instytutu Pamięci Narodowej Oddział w Rzeszowie, dr hab. Dariusz Iwaneczko.

Msza Święta żałobna odbędzie się 27 marca (środa) 2024 r. o godz. 12:00 w Kaplicy na Cmentarzu Komunalnym przy ul. Szczytniańskiej w Jarosławiu.

Gen. Wacław Scaevola-Wieczorkiewicz. Źródło grafiki: Materiały IPN

Następnie w asyście wojskowej, trumny zostaną przeniesione do kwatery zasłużonych, gdzie nastąpi złożenie doczesnych szczątków Generała oraz Małżonki do nowego miejsca pochówku. 

Oficjalne działania w zakresie sprowadzenia doczesnych szczątków generała z Genewy do Jarosławia podjął burmistrz Waldemar Paluch i Samorząd Jarosławia. Wsparcia finansowego na pokrycie kosztów ekshumacji i przewiezienia szczątków udzielono ze środków Biura Upamiętniania Walk i Męczeństwa Instytutu Pamięci Narodowej. Natomiast z budżetu Oddziału Instytutu Pamięci Narodowej w Rzeszowie został sfinansowany okazały nagrobek gen. Wieczorkiewicza. Grób patrona 14. Dywizjonu Artylerii Samobieżnej będzie otoczony w Jarosławiu należną mu opieką.

Kim był Scaevola-Wieczorkiewicz?

Gen. Wacław Scaevola-Wieczorkiewicz urodził się 25 czerwca 1890 r. w Brzozowej, w rodzinie urzędniczej, jego ojciec Józef był zarządcą majątku.

Od 1911 r. był członkiem Polskich Drużyn Strzeleckich w Wiedniu. Przybrał wówczas pseudonim Ludwik Rene Scaevola, który później stał się częścią jego nazwiska. W lecie 1914 r., w trakcie kursu instruktorskiego w Nowym Sączu, mianowany podchorążym. Od 6 sierpnia 1914 r. do 16 lipca 1917 r. służył w Legionach Polskich. Szczególnie wyróżnił się w bitwach pod Konarami i Kostiuchnówką. W 1915 r. awansowany do stopnia kapitana piechoty, objął dowództwo III batalionu 1. pułku piechoty. W Wojsku Polskim od 1918 r., awansowany do stopnia majora.

W czasie wojny polsko-sowieckiej walczył na czele 9 pp Legionów, a w ostatniej fazie wojny dowodził VI Brygadą Piechoty i w zastępstwie 3. Dywizją Piechoty Legionów. W 1921 r. stanął na czele Doświadczalnego Centrum Wyszkolenia Armii w Rembertowie, zweryfikowany w stopniu pułkownika. W latach 1923 -1925 studiował w Wyższej Szkole Wojennej w Paryżu. W czerwcu 1926 r. zastąpił generała Jana Hempla na stanowisku dowódcy 24. Dywizji Piechoty i komendanta Garnizonu Jarosław. W 1927 r. mianowany generałem brygady.

W Jarosławiu działał aktywnie na rzecz rozwoju kultury, ochrony zabytków (członek Okręgowej Komisji Konserwatorskiej) i sportu. Stał na czele delegatury Ligi Morskiej i Kolonialnej. Był honorowym prezesem wojskowego Klubu Sportowego „Ognisko” i patronował Oddziałowi Związku Strzeleckiego „Strzelec”. W latach 1935–1939 był pierwszym przewodniczącym Stowarzyszenia Miłośników Jarosławia, w którym kierował sekcją konserwacji zabytków. Od 12 października 1935 r. do wybuchu II wojny światowej był dowódcą Okręgu Korpusu nr X w Przemyślu. W maju 1936 r. został prezesem Zarządu Okręgowego Towarzystwa Przyjaciół Związku Strzeleckiego w Przemyślu.

W czasie kampanii wrześniowej był dowódcą Etapów Armii „Kraków”, następnie Armii „Karpaty”. 25 listopada 1939 r. przedostał się przez Węgry do Francji, gdzie służył w Inspektoracie Wyszkolenia Naczelnego Wodza. Od 1942 r. działał w konspiracyjnej organizacji wywiadowczej we Francji, będącej ekspozyturą Oddziału II Sztabu Naczelnego Wodza. W 1943 r. osiedlił się w Szwajcarii. Po wojnie działał w organizacjach polskich, m.in. był prezesem Koła Stowarzyszenia Polskich Kombatantów.

Zmarł 7 grudnia 1969 r. w Genewie i został pochowany na cmentarzu św. Józefa. W 2009 r. jego imię otrzymał 14. dywizjon artylerii samobieżnej w Jarosławiu. Od 2017 r. święto dywizjonu obchodzone jest w rocznicę urodzin patrona (25 czerwca).