W Rzeszowie oddadzą hołd uczestnikom powstania styczniowego

Obchody odbędą się 22 stycznia 2025 r. o godz. 12:00 na Starym Cmentarzu przy ul. Targowej w Rzeszowie.

Program uroczystości

Uroczystości rozpoczną się przywitaniem gości i przejściem alejkami cmentarza, podczas którego przedstawione zostaną sylwetki Powstańców styczniowych pochowanych na terenie nekropolii. Kluczowym punktem obchodów będzie oznaczenie 13 mogił tabliczkami „Grób Weterana”, upamiętniającymi osoby wpisane do ewidencji grobów weteranów walk o wolność i niepodległość Polski.

Na zakończenie uroczystości zaplanowano złożenie wieńców i wiązanek kwiatów przed zbiorową mogiłą Powstańców z 1863 roku, modlitwę za ich dusze oraz przemówienia okolicznościowe.

Do udziału w uroczystościach zachęca m.in. dyrektor IPN Oddział w Rzeszowie, prof. Dariusz Iwaneczko.

Powstańcy spoczywający na Starym Cmentarzu

Na rzeszowskim Starym Cmentarzu pochowanych jest wielu uczestników powstania styczniowego, w tym osoby, które pełniły ważne role w życiu społeczno-politycznym Rzeszowa. Wśród nich znajdują się m.in.:

• Henryk Stroka – podporucznik powstania, więziony za udział w walkach, późniejszy profesor Seminarium Nauczycielskiego.
• Kazimierz Aleksander Krauss – burmistrz Baranowa Sandomierskiego, zastępca burmistrza Rzeszowa, działacz społeczny i naczelnik Ochotniczej Straży Ogniowej.
• Ignacy Schaitter – kupiec, członek komisji wojennej, współzałożyciel Komunalnej Kasy Oszczędności, radny i członek zarządu Rzeszowa.

Na cmentarzu znajduje się również zbiorowa mogiła siedmiu Powstańców, którzy walczyli pod dowództwem płk. Leona Czechowskiego m.in. w walkach pod Potokiem i Banachami, gdzie zostali ciężko ranni. Obok pochowano także ósmą ofiarę – Marcelego Kowalskiego, który poniósł śmierć w wieku zaledwie 21 lat.

W szczególny sposób wspomniana zostanie w trakcie uroczystości również Joanna Cielecka, opiekunka rannych i zmarłych Powstańców, która była też jednocześnie jednym z największych darczyńców tamtego tragicznego okresu.

Instytut Pamięci Narodowej zaprasza wszystkich mieszkańców Rzeszowa do udziału w uroczystościach, które są wyjątkową okazją do poznania historii lokalnych bohaterów i oddania im należnej czci.

O powstaniu

Powstanie Styczniowe, które wybuchło 22 stycznia 1863 r., było przełomowym w dziejach zrywem narodowym Polaków w XIX w., skierowanym przeciwko rosyjskiemu zaborcy. 

Przygotowane przez Komitet Centralny Narodowy i ogłoszone w Manifeście powstanie objęło tereny Królestwa Polskiego, Litwy, Białorusi i Ukrainy. Uczestniczyło w nim około 200 tysięcy Polaków, a działania zbrojne prowadzone były w formie wojny partyzanckiej. 

Mimo heroizmu i ogromnych strat, powstanie zakończyło się klęską, a carat odpowiedział brutalnymi represjami, w tym zsyłkami na Syberię i konfiskatą majątków. Pomimo porażki, Powstanie Styczniowe stało się symbolem narodowej walki o wolność, kształtując kolejne pokolenia Polaków dążących do odzyskania niepodległości.