Minister Bodnar odwołał prezesów i wiceprezesów rzeszowskich sądów

Przypomnijmy, że w maju br. Ministerstwo Sprawiedliwości wszczęło procedury odwołania Waldemara Kroka pełniącego funkcję prezesa Sądu Okręgowego w  Rzeszowie i Grzegorza Plisia, wiceprezesa Sądu Okręgowego w Rzeszowie, a także Tomasza Berezowskiego, prezesa Sądu Rejonowego w Rzeszowie i Wojciecha Dudka, wiceprezesa Sądu Rejonowego w Rzeszowie.

Wszyscy czterej sędziowie awansowali na swoje stanowiska w czasach rządów Prawa i Sprawiedliwości (PiS) w kontekście zmian w Krajowej Radzie Sądownictwa (KRS) po 2017 roku. Szczególnie Waldemar Krok, którego kariera przyspieszyła, gdy zaczął masowo podpisywać listy poparcia dla sędziów kandydujących do neo-KRS. Krok objął stanowisko prezesa Sądu Okręgowego w Rzeszowie od 1 lutego 2023 roku.

Przedtem, od 2018 roku, pełnił funkcję prezesa Sądu Rejonowego w Dębicy. Od 1 września 2021 roku do 28 lutego 2022 roku był delegowany do orzekania w wydziale karnym w Sądzie Apelacyjnym w Rzeszowie, mimo że wcześniej orzekał w wydziale cywilnym. 13 stycznia 2023 roku prezydent RP Andrzej Duda wręczył Krokowi nominację na sędziego Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie, co otworzyło mu drogę do objęcia stanowiska prezesa Sądu Okręgowego w Rzeszowie.

Kontrowersyjny sędzia?

Kiedy Krok objął stanowisko prezesa, w sądzie okręgowym nie orzekał w ani jednej sprawie, co wzbudziło kontrowersje. Jako sędzia Sądu Apelacyjnego miał teraz oceniać wyroki sądu okręgowego jako sądu pierwszej instancji. Sędziowie ostrzegali, że nominacja ta może być niebezpieczna dla praw obywatelskich i stanowi kolejny dowód na deformę wymiaru sprawiedliwości.

Ministerstwo Sprawiedliwości, informując o odwołaniu Kroka, wskazało, że od 2021 roku cieszył się on „wyjątkowym zaufaniem” ówczesnego ministra sprawiedliwości Zbigniewa Ziobry, jednocześnie lekceważąc sygnały o niekonstytucyjnej działalności KRS. Minister Bodnar uznał, że postawa Kroka jest nie do pogodzenia z etosem sędziowskim i jego funkcja jako prezesa sądu była sprzeczna z dobrem wymiaru sprawiedliwości.

Nowe podejście ministra Bodnara

Od 24 maja, rzeszowskie sądy zarządzane są przez tymczasowych prezesów: sędzię Małgorzatę Mazur w Sądzie Okręgowym oraz sędziego Lesława Zawadę w Sądzie Rejonowym - wynika z komunikatu Ministerstwa Sprawiedliwości. Minister Bodnar postanowił nie powielać praktyk swojego poprzednika i zamiast mianować prezesów arbitralnie, jak to robił Zbigniew Ziobro, chce przywracać samorządność sędziowską.

Minister Bodnar poprosił też Zgromadzenie Ogólne Sędziów Sądu Okręgowego w Rzeszowie, żeby to wskazało przynajmniej dwóch kandydatów na prezesa sądu. To samo dotyczy kandydatów na prezesa Sądu Rejonowego. Chce wybrać takich prezesów, z którymi sędziowie chcą pracować, co ma na celu pokazanie, że samorządność sędziowska nie jest fikcją. Czasy arbitralnych decyzji Zbigniewa Ziobry dobiegły końca – podkreśliła sędzia Marta Kożuchowska-Warywoda, dyrektorka Departamentu Kadr i Organizacji Sądów Powszechnych i Wojskowych w Ministerstwie Sprawiedliwości.

Duże zmiany w całym kraju

Do tej pory Adam Bodnar wszczął 79 procedur odwołania prezesów i wiceprezesów sądów powszechnych. Na tej liście nie ma jeszcze prezesa Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie, Rafała Puchalskiego. Nowe nazwiska prezesów sądów w Rzeszowie poznamy prawdopodobnie za kilka tygodni.

Decyzje Adama Bodnara mają na celu przywrócenie zaufania do wymiaru sprawiedliwości i wprowadzenie transparentności w procesie mianowania sędziów na kluczowe stanowiska.