Marsz Pamięci w hołdzie dla Żydów z rzeszowskiego getta

80 lat temu to z tego miejsca tysiące Żydów, w tym wielu mieszkańców Rzeszowa, zostało wywiezionych do niemieckiego nazistowskiego obozu zagłady w Bełżcu. W czasie uroczystości chcemy wspomnieć i oddać hołd tym, którzy stracili życie w Holokauście. Pamięć o ofiarach Zagłady jest naszą powinnością. - Informują organizatorzy wydarzenia.

Uroczystości upamiętniające deportacje odbędą się 7 lipca 2022 roku.

18.00 - Marsz Pamięci, trasa: Plac Ofiar Getta - Dworzec PKP Staroniwa.

19.00 - Odsłonięcie tablicy pamiątkowej poświęconej pamięci ofiar akcji likwidacyjnej rzeszowskiego getta na budynku Dworca PKP Staroniwa.


Przy Kamieniu Pamięci na Placu Ofiar Getta odczytane zostaną relacje świadków deportacji, a w Synagodze Staromiejskiej zostanie zapalone i przez całą noc będzie palić się światło, przypominając współczesnym mieszkańcom Rzeszowa o żydowskich ofiarach II wojny światowej.

Następnie przejdziemy w milczeniu ulicami Kopernika, Grunwaldzką, Matejki, Moniuszki, Cieplińskiego i Pułaskiego do dworca PKP Staroniwa. W czasie marszu symbolem naszej pamięci będzie 80 wstążeczek z nazwiskami żydowskich mieszkańców miasta - ofiar Holokaustu - oraz szyldy przedwojennych żydowskich warsztatów i sklepów. - Informują organizatorzy.

Za pomocą tych przedmiotów organizatorzy wydarzenia chcą zwrócić uwagę, że w Holokauście zginęli konkretni ludzie: dawni znajomi, przyjaciele, współpracownicy oraz sąsiedzi katolickich mieszkańców miasta.

Na Dworcu PKP Staroniwa zostanie odsłonięta tablica upamiętniająca dramatyczne wydarzenia z 1942 roku oraz odmówiona będzie modlitwa za tragicznie zmarłych Żydów.

Organizatorzy wydarzenia:

Marsz Pamięci: Stowarzyszenie Rajsze, Fundacja Rzeszowska.

Odsłonięcie tablicy pamiątkowej: Stowarzyszenie Działamy.

Patronat honorowy: Prezydent Miasta Rzeszowa Konrad Fijołek.

---
Przed II wojną światową w Rzeszowie mieszkało ponad 13 tysięcy Żydów, którzy stanowili około 30 procent mieszkańców miasta, zaś przed rozpoczęciem masowych deportacji, jak można szacować, w mieście przybywało około 23 tysiące Żydów.

Byli to zarówno rodowici rzeszowianie, jak i Żydzi z Łodzi, Kalisza czy Śląska, przesiedleni tutaj przez Niemców jeszcze na początku wojny, ponadto w getcie w Rzeszowie znajdowali się żydowscy mieszkańcy podrzeszowskich miasteczek, w których okupanci wcześniej zlikwidowali getta; były to między innymi Czudec, Głogów, Kolbuszowa, Leżajsk, Sędziszów Małopolski, Strzyżów czy Tyczyn (w kolejnych miesiącach Niemcy sprowadzili do Rzeszowa również grupy Żydów z Krosna, Jasła i Sanoka).

Pierwsza akcja deportacyjna w rzeszowskim getcie miała miejsce 7 lipca 1942 roku i trwała do 13 lipca, a dzień 7 lipca był najbardziej brutalny i krwawy.

Szacuje się, że w deportacjach lipcowych do niemieckiego nazistowskiego obozu zagłady w Bełżcu wywieziono około 10 - 12 tysięcy osób, około 2 - 3 tysiące zostało rozstrzelanych w lesie Bór pod Głogowem, a wielu innych straciło życie w samym getcie.

Kolejne największe wywózki miały miejsce w sierpniu oraz listopadzie 1942 roku. Historycy szacują, że z rzeszowskiego getta do Bełżca deportowano od 15 do 22 tysięcy Żydów.